Kriza aktuale energjetike i tejkalon në ashpërsi tronditjet e viteve 1973, 1979 dhe 2022 së bashku, tha Drejtori Ekzekutiv i Agjencisë Ndërkombëtare të Energjisë, Fatih Birol. Ai paralajmëroi se mungesa e naftës dhe produkteve të rafinuara do të dyfishohet këtë muaj dhe e quajti atë "Prill të Zi".
Fatih Birol u bëri thirrje qeverive në mbarë botën që të punojnë në koordinim për të zbutur ndikimin e luftës në Gjirin Persik. Bota po përballet me një tronditje të trefishtë në naftë, gaz dhe ushqim, tha për Le Figaro drejtori ekzekutiv i Agjencisë Ndërkombëtare të Energjisë (IEA).
Ai theksoi se e vetmja zgjidhje e vërtetë është rihapja e Ngushticës së Hormuzit.
Arkitektura e sistemit energjetik do të ndryshojë me shpejtësi
Megjithatë, sipas Birol, do të duhet kohë që vendet e rajonit të rivendosin prodhimin e tyre dhe të rifitojnë rolin e tyre kyç në peizazhin energjetik. Por zgjidhjet strategjike ekzistojnë dhe ka arsye për të qenë optimistë pasi "arkitektura e sistemit energjetik do të ndryshojë", theksoi ai - kriza duhet të përshpejtojë zhvillimin e burimeve të rinovueshme, energjisë bërthamore dhe automjeteve elektrike.
Do të duhen vite, por energjia diellore dhe e erës mund të instalohet shumë shpejt, vuri në dukje Birol. Ai vlerësoi se një kalim drejt burimeve të rinovueshme është çështje muajsh. Kriza gjithashtu duhet të "rigjallërojë vrullin për energjinë bërthamore, duke përfshirë reaktorët e vegjël modularë", nënvizoi ai. Megjithatë, në afat të shkurtër, vendet duhet të drejtohen drejt përdorimit më të kujdesshëm të energjisë, duke kursyer dhe përmirësuar efikasitetin, pohoi ai.
Krizë e shumëfishtë me përmasa të papara
Birol paralajmëroi për një “Prill të Zi”, duke përsëritur se do të ishte shumë më keq se muaji i kaluar. Ai shprehu mendimin se mungesa e furnizimit me naftë bruto dhe derivate do të dyfishohej nëse kalimi detar kritik mbetet i bllokuar.
“Lufta po bllokon një nga arteriet e ekonomisë globale. Jo vetëm naftën dhe gazin, por edhe plehrat, petrokimikatet, heliumin dhe shumë gjëra të tjera. Bota nuk ka përjetuar kurrë një ndërprerje të furnizimit me energji të një madhësie të tillë”, tha kreu i IEA-s. Kriza është “më serioze se ato të viteve 1973, 1979 dhe 2022 të kombinuara”, shtoi ai.
Zyrtari theksoi se 75 objekte energjetike janë dëmtuar tashmë, nga të cilat më shumë se një e treta rëndë ose shumë rëndë.
Vendet në zhvillim janë në një rrezik më të madh nga një rritje e çmimeve të naftës, gazit dhe ushqimit dhe një përshpejtim i përgjithshëm i inflacionit, tha Birol.
Më parë ai vlerësoi humbjet në furnizim në 12 milionë fuçi naftë në ditë që kur Shtetet e Bashkuara dhe Izraeli sulmuan Iranin. Kjo është ekuivalente me 11% të prodhimit të naftës para mbylljes së Hormuzit. Rëniet në vitet 1973 dhe 1979 arritën në deri në pesë milionë fuçi në ditë ose rreth 7% të prodhimit. Megjithatë, këtë herë, mungesa e gazit natyror, i transportuar si gaz natyror i lëngshëm (LNG), është një tjetër faktor i rëndësishëm.
/Motilokal.com
