NASA ka nisur me sukses misionin Artemis II, duke shënuar udhëtimin e parë njerëzor në Hënë në më shumë se gjysmë shekulli. Misioni përfaqëson një hap kyç në përpjekjet për ta rikthyer njerëzimin në Hënë dhe përfundimisht për t'u zhvendosur në Mars.
"Ekuipazhi i Artemis II është i sigurt, i mbrojtur dhe me humor të shkëlqyer", njoftoi NASA pas nisjes spektakolare të misionit në hënë.
Ekuipazhi i Artemis dërgoi një mesazh se "dita ishte e mrekullueshme".
Ekuipazhi prej katër anëtarësh do të nisë një udhëtim afërsisht 10-ditor që do të bëjë një udhëtim rreth Hënës, por nuk do të ulet në sipërfaqen e saj. Në vend të kësaj, misioni synon të testojë të gjitha sistemet kryesore të anijes kozmike Orion në kushte me ekuipazh.
Sistemi i Lëshimit në Hapësirë (SLS), raketa më e fuqishme e ndërtuar ndonjëherë nga NASA, u lansua pas përgatitjeve të gjera. Gjatë përpjekjeve të mëparshme të lëshimit, pati probleme teknike, përfshirë një rrjedhje hidrogjeni, e cila shkaktoi vonesa. Megjithatë, lëshimi i fundit ishte i suksesshëm, pa ndërlikime të mëdha.
Anija kozmike Orion është projektuar për t'i bërë ballë kushteve ekstreme të hapësirës së thellë dhe për ta kthyer ekuipazhin në Tokë në mënyrë të sigurt. Gjatë misionit, astronautët do të testojnë navigimin, sistemet e komunikimit, kontrollin e fluturimit dhe sistemet e mbështetjes së jetës - të gjitha komponentë kyç për misionet e ardhshme, më komplekse.
Rruga e fluturimit përfshin një udhëtim rreth Hënës dhe kthim në Tokë, gjë që do t'i lejojë NASA-s të mbledhë të dhëna të vlefshme mbi performancën e anijes kozmike dhe ndikimin e mjedisit hapësinor tek njerëzit.
Ekuipazhi përbëhet nga astronautë nga Shtetet e Bashkuara të Amerikës dhe Kanadaja, gjë që e bën këtë mision një sipërmarrje të rëndësishme ndërkombëtare. Përvoja dhe puna e tyre gjatë misionit do të ndihmojë në përgatitjen e fazave të ardhshme të programit Artemis.
Ky mision është një prelud i Artemis III, misionit të planifikuar gjatë të cilit astronautët duhet të zbarkojnë përsëri në Hënë, përfshirë gruan e parë dhe personin e parë me ngjyrë në sipërfaqen e saj.
Programi Artemis synon të krijojë një prani njerëzore afatgjatë në Hënë, duke përfshirë ndërtimin e infrastrukturës që do të mundësonte eksplorimin e mëtejshëm të hapësirës dhe misionet eventuale në Mars.
Probleme të pritura në fillim të misionit
Ekuipazhi i Artemis II kishte zbuluar që në momentin e nisjes se edhe një udhëtim në Hënë vjen me probleme shumë të zakonshme.
Përveç problemeve me tualetet, astronautët zbuluan disa probleme të tjera me anijen e tyre të re kozmike.
Një valvul që lidh dy grupe rezervuarësh uji u gjet i mbyllur kur duhej të ishte i hapur - ndoshta i hapur me forcë nga një përplasje e dhunshme me ujin - dhe u desh të rivendosej në gjendjen e mëparshme.
Inxhinierët panë gjithashtu një përsëritje të një problemi të vogël elektronik nga Artemis I, ku një komponent dështoi për një kohë të shkurtër pas një goditjeje rrezatimi përpara se të rikuperohej automatikisht.
Asnjë nga këto çështje nuk klasifikohet si kërcënim për misionin, por ato nxjerrin në pah pse Artemis II është kryesisht një fluturim provë.
Kush e përbën ekipin dhe cili është qëllimi përfundimtar?
Ndryshe nga misioni i parë Artemis I, i cili mbante vetëm kukulla dhe sensorë, kapsula moderne Orion strehon një ekip të përzgjedhur me kujdes:
-
Reid Wiseman (50), Komandant: Veteran i NASA-s dhe ish-komandant i Stacionit Ndërkombëtar Hapësinor (ISS), pilot testimi me përvojë të gjerë.
-
Victor Glover (49), pilot: aviator i Marinës Amerikane i cili bën histori si njeriu i parë me ngjyrë i caktuar në një mision hënor.
-
Christina Koch (47), specialiste misionesh: Mbajtëse absolute e rekordit për fluturimin më të gjatë solo në hapësirë për një grua (328 ditë) dhe veterane e shumë shëtitjeve në hapësirë.
-
Jeremy Hansen (50), specialist misionesh: Ish-pilot luftarak dhe kanadez i parë që udhëtoi në hënë, një simbol i bashkëpunimit ndërkombëtar në këtë projekt.
Emri "Artemis" mbart simbolikë të fortë; në mitologjinë greke, ajo është motra binjake e Apollonit dhe perëndesha e Hënës. Ndërsa misionet legjendare të Apollonit (1961–1972) kulmuan me hapat e parë njerëzorë në sipërfaqen hënore, Artemis ka ambicie edhe më të mëdha afatgjata.
Suksesi i misionit të sonte do t'i hapë rrugën drejtpërdrejt misioneve Artemis III (e planifikuar për vitin 2027) dhe Artemis IV (fillimi i vitit 2028), të cilat duhet të sjellin uljen e parë të njeriut në hënë që nga Apollo 17, duke synuar polin jugor hënor ku besohet se ekziston ujë në formën e akullit.
Qëllimi përfundimtar i programit Artemis, së bashku me krijimin e një baze të përhershme në Hënë (përmes misionit Artemis V në fund të vitit 2028), është përgatitja e teknologjisë dhe fuqisë punëtore për ndërmarrjen më të madhe në historinë e njerëzimit, dërgimin e njerëzve të parë në Mars.
/Motilokal.com
