Kriza klimatike po shkakton fenomene gjithnjë e më të shpeshta të temperaturave ekstreme dhe valë të nxehtësisë, të cilat, me kalimin e kohës, po bëhen më intensive në shkallë dhe kohëzgjatje, me pasojat e tyre shëndetësore që po bëhen më të dëmshme dhe vdekjeprurëse, siç paralajmërojnë shkencëtarët.

Sipas një studimi të ri që u publikua disa ditë më parë, rritja e temperaturave mund ta bëjë ushtrimin fizik më të vështirë, duke shkaktuar 500,000 vdekje shtesë çdo vit.

Rreziku që vrapimi apo edhe ecja të bëhet më e vështirë në një planet që po ngrohet tani është i qartë. Sipas një studimi të ri të botuar në revistën mjekësore Lancet, temperaturat në rritje mund të shkaktojnë një rritje të pasivitetit fizik, duke çuar në qindra mijëra vdekje të parakohshme shtesë në vit deri në vitin 2050.

Duke analizuar të dhëna nga 156 vende midis viteve 2000 dhe 2022, studiuesit studiuan se si rritja e temperaturave mund të ndikojë në aktivitetin fizik në të ardhmen, duke argumentuar se çdo muaj shtesë me nxehtësi ekstreme mund të rrisë ndjeshëm nivelet e pasivitetit fizik në nivel global, veçanërisht në zonat me të ardhura të ulëta. “Nxehtësia rrit rrjedhjen e gjakut në lëkurë dhe djersitjen, duke rezultuar në rritje të tendosjes kardiovaskulare, rrezikun e dehidratimit dhe ndjenjën e lodhjes fizike”, vëren studimi.

Ne i nënvlerësojmë efektet shkatërruese të nxehtësisë ekstreme

Sipas një studimi tjetër të botuar në të njëjtën revistë (Lancet), ngjarjet ekstreme të nxehtësisë shkaktuan rreth 546,000 vdekje në vit midis viteve 2012 dhe 2021, një rritje prej 63% krahasuar me normat e vëzhguara në vitet 1990. Mungesa e aktivitetit fizik është një sfidë globale shëndetësore, tashmë përgjegjëse për 5% të vdekjeve të të rriturve në mbarë botën, dhe deri në vitin 2050 mund të çojë në deri në 500,000 vdekje të parakohshme shtesë në vit dhe humbje të produktivitetit midis 2.4 dhe 3.68 miliardë dollarë në vit. Është tashmë një faktor i rëndësishëm rreziku që mund të çojë në sëmundje kardiovaskulare, diabet të tipit 2, disa lloje kanceri dhe çrregullime mendore, të cilat të gjitha mund të zvogëlojnë jetëgjatësinë.

Rritjet më të mëdha priten në rajonet që tashmë përballen me temperatura të larta, të tilla si Amerika Qendrore, Karaibet, Afrika lindore Sub-Sahariane dhe vendet në Azinë Juglindore, ku pasiviteti fizik mund të rritet me më shumë se katër pikë përqindjeje çdo muaj. Efektet duket se prekin në mënyrë disproporcionale gratë dhe të rinjtë, me studimin që vëren se pasiviteti fizik mund të rritet më shumë midis tyre, pasi atyre shpesh u mungon qasja në hapësira me ajër të kondicionuar.

Hulumtim: Valët e nxehtësisë përshpejtojnë plakjen e njeriut

Studimi gjithashtu thekson se si qytetet mund të projektohen në mënyrë më efektive për të promovuar aktivitetin fizik, për shembull duke krijuar rrjete të lidhura të zonave me hije, sipërfaqeve reflektuese, elementëve të ujit dhe hapësirave publike që mbrohen nga kushtet ekstreme të motit.

Studiuesit thonë se rezultatet nxjerrin në pah nevojën për ta trajtuar aktivitetin fizik si një çështje të shëndetit publik të prekur nga klima, dhe jo vetëm si një zgjedhje individuale të stilit të jetesës.

Si reagon trupi ndaj stresit nga nxehtësia

Një numër studimesh kanë treguar se ushtrimet fizike mund të ulin vdekshmërinë. Një studim tjetër i botuar vitin e kaluar në British Journal of Sports Medicine (BJSM) tregoi se të rriturit që ndryshojnë stilin e tyre të jetesës nga një mënyrë jetese sedentare në një mënyrë aktive mund ta ulin rrezikun e vdekshmërisë me 22%.

Një studim tjetër i publikuar vitin e kaluar tregoi se ecja vetëm 7,000 hapa në ditë shoqërohej me një rrezik të reduktuar ndjeshëm të një game të gjerë sëmundjesh, duke përfshirë demencën, sëmundjet e zemrës, depresionin, diabetin e tipit 2 dhe kancerin.

Sipas këtij hulumtimi, i cili u botua edhe në revistën Lancet, përfitimet ndryshojnë në varësi të gjendjes dhe variojnë nga një ulje prej 6% e rrezikut të kancerit në një ulje prej 38% të rrezikut të demencës.

/Motilokal.com