Muaji shkurt 2026 ishte i pesti më i ngrohtë i regjistruar ndonjëherë në nivel global, me Evropën Perëndimore që përjetoi reshje ekstreme shiu dhe përmbytje të përhapura gjerësisht. Arktiku regjistroi shtrirjen e tretë më të ulët të akullit detar për këtë muaj, tha në një deklaratë Shërbimi i Ndryshimeve Klimatike Koperniku (C3S), i zbatuar nga Qendra Evropiane për Parashikime të Motit Afatmesëm (ECMWF).
Pati stuhi dhe reshje të forta në të gjithë Francën, Spanjën, Portugalinë dhe Marokun, duke çuar në përmbytje të mëdha që shkaktuan dëme të mëdha dhe humbje të jetës dhe të mjeteve të jetesës. Muaji shkurt pati gjithashtu përmbytje të mëdha në pjesë të tjera të botës, duke përfshirë Australinë, Mozambikun dhe Botsvanën.
“Ngjarjet ekstreme të shkurtit 2026 nxjerrin në pah ndikimet në rritje të ndryshimeve klimatike dhe nevojën urgjente për veprim global. Me temperaturat globale që arritën 1.49°C mbi nivelet para-industriale, shkurti i pestë më i ngrohtë i regjistruar ndonjëherë, Evropa përjetoi kontraste të forta temperaturash. Lumenjtë e jashtëzakonshëm atmosferikë, breza të ngushtë ajri shumë të lagësht, sollën reshje rekord dhe përmbytje të përhapura në Evropën perëndimore dhe jugore, ndërsa shtrirja e akullit detar Arktik u rendit si e treta më e ulëta për muajin”, citohet në deklaratë Samantha Burgess, Udhëheqëse Strategjike për Klimën në ECMWF.
Temperaturat e larta të ajrit dhe sipërfaqes së detit
Temperatura mesatare e ajrit në sipërfaqe në shkurt të vitit 2026 ishte 13.26°C, 0.53°C mbi mesataren e muajit 1991-2020. Shkurti më i ngrohtë i regjistruar ndonjëherë ishte në vitin 2024.
“Shkurti i vitit 2026 ishte 1.49°C mbi mesataren e vlerësuar të viteve 1850-1900 të përdorur për të përcaktuar nivelin para-industrial, sipas të dhënave ERA5”, vuri në dukje deklarata.
Temperatura mesatare mbi tokën evropiane për shkurtin e vitit 2026 ishte një nga tre më të ftohtat në 14 vitet e fundit, me -0.07°C, 0.10°C nën mesataren e shkurtit të viteve 1991-2020.
Megjithatë, siç shtohej në deklaratë, kishte një kontrast të fortë në temperaturën mesatare në të gjithë Evropën, me Evropën perëndimore, jugore dhe juglindore që përjetoi temperatura mbi mesataren, ndërsa Fennoskandinavia, Shtetet Baltike dhe Rusia veriperëndimore kishin kushte të ftohta.
Jashtë kontinentit, temperatura më të ngrohta se mesatarja u shënuan në Shtetet e Bashkuara, Kanadanë verilindore, Azinë Perëndimore, Azinë qendrore dhe Antarktidën lindore; në të kundërt, kushte të ftohta u shënuan në Alaskë, Kanadanë veriore, Groenlandë dhe Rusinë veriore.
Ndërkohë, dimri në kontinent ishte një nga dy dimrat më të ftohtë në 13 vitet e fundit me 0.09°C mbi mesataren e periudhës 1991-2020.
“Për Evropën, temperaturat e dimrit boreal të dimrit të kaluar reflektuan kryesisht kontrastet rajonale në anomalitë e temperaturës dhe reshjeve të përjetuara në shkurt”, sipas deklaratës.
Temperatura mesatare e sipërfaqes së detit (SST) për shkurtin e vitit 2026 mbi gjerësinë gjeografike 60°S-60°N ishte 20.88°C, vlera e dytë më e lartë e regjistruar ndonjëherë për këtë muaj (së bashku me shkurtin e vitit 2025) dhe 0.18°C nën rekordin e janarit 2024.
“Pati një gradient të dukshëm të SST-së midis SST-ve të ftohta në Atlantikun e Veriut qendror dhe perëndimor dhe SST-ve të ngrohta në Atlantikun e Veriut subtropikal, gjë që ka të ngjarë të favorizojë zhvillimin e stuhive që arritën në Evropë”, sipas Kopernikut.
Akulli i detit Arktik
Shtrirja mesatare e akullit detar Arktik në shkurt ishte pesë për qind nën mesataren, duke u renditur e treta më e ulët ndonjëherë për këtë muaj.
“Në rajon, mbulesa e akullit detar ishte nën mesataren në Detin Labrador, Gjirin Baffin dhe Detin e Okhotsk. Ishte jashtëzakonisht e lartë në Detin e Grenlandës, ku shtrirja e akullit detar arriti një nivel rekord prej 22 vitesh për shkurt”, theksohej në deklaratë.
Në Antarktidë, shtrirja mujore e akullit detar ishte afër mesatares për shkurtin, në kontrast të thellë me shtrirjet shumë nën mesatare (25 për qind deri në 33 për qind nën mesataren) të vërejtura gjatë katër viteve të fundit.
“Shtrirja ditore e akullit detar në Antarktidë ka të ngjarë të ketë arritur minimumin e saj të verës më 22 shkurt. Ky minimum ishte afër mesit të diapazonit për 48 vitet e fundit, në kontrast me nivelet rekord ose afër rekordit të ulëta të katër viteve të mëparshme. Minimumi më i ulët ndodhi në vitin 2023”, sipas deklaratës.
/Motilokal.com
