Konsumimi i rregullt i tepërt i sheqerit të shtuar mund të rrisë rrezikun e sëmundjeve kronike si sëmundjet e zemrës dhe diabeti i tipit 2. Nga truri deri te zemra, sheqeri i shtuar ndikon në heshtje pothuajse në çdo pjesë të trupit tuaj në mënyra për të cilat mund të mos jeni as të vetëdijshëm.

Shumica e sheqerit që njerëzit konsumojnë nuk është karamele, ai gjendet në pije dhe ushqime të përditshme. Nga baret e proteinave "të shëndetshme" te salcat e sallatave dhe bukët, sheqeri i shtuar shpesh gjendet në produkte që nuk do t'i dyshonit kurrë.

Ajo që mund t’i bëjë gjërat edhe më konfuze është se ne bombardohemi me mesazhe nga ndikues shëndetësorë, prodhues ushqimesh dhe madje edhe nga agjenci qeveritare që mbikëqyrin prioritetet shëndetësore.

Problemi i vërtetë është se konsumimi i tepërt i çdo lloj sheqeri të shtuar mund të ndikojë negativisht në shëndetin tonë. Të kuptuarit se çfarë bën në të vërtetë sheqeri në trupin tuaj, që nga momenti që godet gjuhën deri te efektet e tij afatgjata, mund t'ju ndihmojë të kuptoni pse është kaq e vështirë t'i rezistosh dhe pse ndryshimet e vogla dhe strategjike janë më të rëndësishme nga sa mund të mendoni.

Efektet fillojnë brenda pak minutash nga kafshata ose gllënjka e parë dhe shkaktojnë një përgjigje komplekse metabolike që, kur përsëritet ditë pas dite, mund të çojë në inflamacion kronik, rezistencë ndaj insulinës dhe një rrezik gjithnjë e më të lartë të sëmundjeve të tilla si sëmundjet e zemrës, diabeti dhe sëmundja e mëlçisë yndyrore, sipas revistës Eating Well.

Çfarë bën sheqeri në trup?

Trupi juaj zbërthen çdo karbohidrat të tretshëm, duke përfshirë një copë frut, një fetë buke ose një biskotë - në glukozë (domethënë sheqer). Pankreasi juaj çliron insulinë, një hormon që ndihmon në lëvizjen e glukozës nga qarkullimi i gjakut në qelizat tuaja për përdorim ose ruajtje të mëvonshme. Është një koreografi normale dhe e shëndetshme.

Kur marrja e sheqerit është e moderuar, ky proces ecën pa probleme. Problemet fillojnë kur sheqernat e shtuara konsumohen shpesh dhe në sasi të mëdha: Pankreasi juaj duhet të punojë më shumë dhe, me kalimin e kohës, qelizat tuaja bëhen më pak të ndjeshme ndaj insulinës. Kjo mund të çojë në nivele vazhdimisht të larta të sheqerit në gjak - një cikël që rrit rrezikun e rezistencës ndaj insulinës, prediabetit dhe diabetit të tipit 2.

Efektet e sheqerit nuk ndalen vetëm te metabolizmi. Sheqeri i tepërt mund të prishë pothuajse çdo organ të rëndësishëm në trup, nga truri dhe zemra te zorrët dhe madje edhe lëkura. Ja çfarë po ndodh vërtet në trupin tuaj dhe pse ka rëndësi.

Brenda pak minutash pasi keni ngrënë një kafshatë ose gllënjkë sheqeri, pllaka, një shtresë ngjitëse bakteresh në gojë e fermenton atë sheqer në acid. Ky acid ul pH-in e gojës dhe fillon të tresë mineralet nga smalti i dhëmbëve. Megjithatë, nuk është vetëm sa sheqer hani që ka rëndësi - por edhe sa shpesh.

“Nëse pini pije të gazuara me sheqer gjatë gjithë ditës, dhëmbët tuaj janë vazhdimisht të ekspozuar ndaj sheqerit, duke mos lejuar që pështymja juaj natyrale që lufton bakteret ta lajë atë”, thotë për Eating Well Steven J. Katz, president i Shoqatës Amerikane të Endodontëve.

Ky zakon nxit prodhimin më të madh të acidit, duke rritur rrezikun e kariesit. Dentistët rekomandojnë konsumimin e produkteve të ëmbla në një gllënjkë të shkurtër, në vend që t'i pini ato për orë të tëra.

Kur hani ose pini ushqime me shumë sheqer të shtuar, nivelet e sheqerit në gjak rriten me shpejtësi. Në përgjigje, pankreasi juaj lëshon insulinë në mënyrë që qelizat tuaja të mund ta thithin atë karburant. Sa më e mprehtë të jetë rritja, aq më e mprehtë është rënia. Kjo rënie mund t'ju bëjë të ndiheni të lodhur, të përgjumur dhe të keni dëshirë për më shumë sheqer. Këto ndryshime të papritura nuk janë vetëm çështje humori - ato mund të prishin sinjalet tuaja të urisë dhe të inkurajojnë ngrënien e tepërt. Me kalimin e kohës, ky model mund të shkaktojë çrregullim të sheqerit në gjak. Sheqernat natyralë si ato që gjenden në fruta nuk kanë të njëjtin efekt; kjo ndodh sepse frutat e plota përmbajnë fibra, të cilat ndihmojnë në ngadalësimin e thithjes së sheqerit në qarkullimin e gjakut dhe për këtë arsye parandalojnë rritje të larta.

Truri juaj funksionon me glukozë, kështu që është programuar të kërkojë sheqerin si një burim të shpejtë karburanti. Kur hani diçka të ëmbël, truri juaj çliron dopaminë, një lajmëtar kimik që sinjalizon shpërblim dhe kënaqësi. Kjo ndjenjë kënaqësie është mënyra e trurit tuaj për të thënë: "Kjo ndihet mirë, mbajeni mend këtë, bëjeni përsëri".

Problemi? Truri juaj nuk ka një "çelës" të integruar për të fikur ushqimet ultra të ëmbla të sotme. Një biskotë ose një pije e gazuar shkakton një rritje të dopaminës dhe ju përmirëson humorin, por kjo rritje zhduket shpejt, duke ju bërë të dëshironi një tjetër ëmbëlsirë disa orë më vonë.

Kur ky cikël kulmesh, uljesh dhe dëshirash përsëritet, ai mund të përforcojë zakonet që nxisin konsumimin e tepërt, gjë që mund të ndikojë në humorin tonë.

Mëlçia juaj luan një rol kyç në përpunimin e sheqerit dhe kur konsumoni shumë sheqer, veçanërisht nga pijet me sheqer, ajo funksionon me një ritëm më të shpejtë.

“Çdo gjë e ëmbëlsuar me sheqer (si pijet e gazuara dhe pijet e kafesë të ëmbëlsuara) stimulon shpejt prodhimin dhe depozitimin e yndyrës në mëlçi, duke çuar në sëmundje të mëlçisë yndyrore edhe tek njerëzit me peshë normale”, thotë për Eating Well mjeku i obezitetit Kevin R. Gendreau.

Konsumimi i tepërt i sheqerit të shtuar ndikon gjithashtu në zemrën tuaj. Sheqeri i shtuar rrit trigliceridet dhe grimcat e vogla e të dendura LDL, ndërsa ul HDL, e cila është ideale për sëmundjet e zemrës. Me kalimin e kohës, këto ndryshime në lipidet e gjakut mund të çojnë në grumbullimin e pllakave në arteriet tuaja, duke rritur rrezikun e atakut në zemër dhe goditjes në tru.

Edhe ndryshimet e vogla në zakonet e përditshme mund të bëjnë shpejt një ndryshim. Gendreau vëren se shpesh sheh përmirësime në nivelet e triglicerideve dhe ApoB (një proteinë që transporton grimcat e kolesterolit në gjak) brenda pak javësh kur pacientët zvogëlojnë marrjen e sheqerit.

Veshkat tuaja ndihmojnë në filtrimin e produkteve të mbeturinave dhe rregullojnë presionin e gjakut, por sheqeri mund t'i ngarkojë ato. Pirja e rregullt e pijeve të ëmbëlsuara me sheqer shoqërohet me një rrezik më të lartë të zhvillimit të sëmundjes kronike të veshkave.

Mikrobioma e zorrëve, bashkësia e baktereve në traktin tuaj tretës lulëzon me fibra dhe lufton sheqerin e tepërt të shtuar. Hulumtimet tregojnë se zakonet dietike me shumë sheqer të shtuar mund të zvogëlojnë diversitetin e dobishëm mikrobik, të rrisin bakteret e dëmshme dhe të dëmtojnë mukozën e zorrëve, të cilat mund të kontribuojnë në inflamacion kronik dhe çrregullime metabolike.

Mund t'ju habisë, por sheqeri ndikon edhe në pamjen dhe funksionin e lëkurës suaj. Sheqeri i tepërt kontribuon në formimin e produkteve të avancuara të glikimit (AGE), komponime që dëmtojnë kolagjenin dhe elastinën, proteinat që e mbajnë lëkurën të fortë dhe të lëmuar.

Nëse lëkura juaj duket e zbehtë ose e lodhur pas një jave pa sheqer, nuk po e imagjinoni. Lajmi i mirë? Këto efekte janë jetëshkurtra, kështu që rikthimi në një konsum të moderuar të sheqerit mund të qetësojë inflamacionin dhe ënjtjen.

/Motilokal.com