Një studim ka zbuluar përqendrimet e grimcave ultra të imëta që thithin pasagjerët e linjave ajrore.

Një ekip studiuesish francezë, përfshirë ata nga Universiteti Paris Cité, ndërtuan një pako instrumentesh që u transportua me aeroplan së bashku me pasagjerët nga Parisi Charles de Gaulle në destinacionet evropiane. Makineria u vendos në një vend të zbrazët në rreshtat e parë ose në kuzhinë.

Grimcat ultra të imëta janë të pamundura për t'u parë dhe shpesh nuk vihen re nga teknikat konvencionale të monitorimit, dhe për këtë arsye ato nuk mbulohen nga ligjet e ndotjes së ajrit.

Në vitin 2021, Këshilli Holandez i Shëndetësisë dhe Organizata Botërore e Shëndetësisë (OBSH) theksuan provat në rritje se grimcat ultra të imëta po dëmtojnë shëndetin tonë. Kjo përfshin 75 studime, kryesisht që lidhen me inflamacionin e mushkërive, presionin e gjakut dhe problemet e zemrës, së bashku me rreziqet për rritjen e fetusit. Megjithatë, ndryshimet teknike midis studimeve nënkuptuan që OBSH nuk ishte në gjendje të vendoste një standard. Që atëherë, një studim i gati 11 milionë njerëzve në Holandë zbuloi se ekspozimi ndaj grimcave ultra të imëta gjatë disa viteve ishte i lidhur me vdekjet e parakohshme, përfshirë kancerin e mushkërive.

Kishte disa lajme të mira për pasagjerët e avionit. Ndotja nga grimcat ultra të imëta në kabinë ishte shumë e ulët kur avionët ishin në lartësinë e fluturimit në ajër relativisht të pastër. Megjithatë, në tokë ishte një çështje tjetër. Në studimin e ri, përqendrimet më të mëdha të grimcave ultra të imëta u matën kur pasagjerët po hipnin në aeroplan dhe kur avionët po lëviznin në taksim. Mesatarisht, nivelet ishin më shumë se dyfishi i atyre që OBSH-ja i përcakton si të larta. Ky ajër i ndotur u nxor gradualisht nga kabina pasi u ngrit në ajër, por u rrit përsëri gjatë afrimit të uljes, ndoshta nga përqendrimet e larta pranë shtigjeve të fluturimit dhe në drejtim të erës nga aeroportet. Ky model u gjet edhe në aeroportet e destinacionit.

Një pamje e ngjashme ishte edhe për karbonin e zi, ose grimcat e blozës. Këto ishin gjithashtu më të mëdha kur avioni ishte në një aeroport.

Ky është një shqetësim serioz, duke pasur parasysh se në nivel global, numri i pasagjerëve ajrorë pritet të kalojë 5 miliardë këtë vit për herë të parë. Avionët mbeten relativisht ndotës, me pak kontrolle krahasuar me trafikun rrugor dhe industrinë.

Një shqyrtim i veçantë i studimeve shëndetësore zbuloi mungesë hulumtimesh mbi efektin e ndotjes së ajrit të thithur nga më shumë se 2 milionë civilë dhe personel ushtarak që punojnë në aeroporte në të gjithë botën.

Grimcat ultra të imëta nga Charles de Gaulle jo vetëm që thithen nga njerëzit në aeroport, por ato përhapen edhe në komunitetet fqinje. Përqendrimi 1 km larg aeroportit ishte i ngjashëm me atë të thithur vetëm pak metra larg unazës së ngarkuar të Parisit. Në London Gatwick, grimcat ultra të imëta rreth 500 metra larg gardhit perimetral ishin më të mëdha se ato pranë rrugëve më të ngarkuara të Londrës qendrore.

Grimcat ultra të imëta nga Charles de Gaulle mund të zbulohen më shumë se 5 km larg. Në Londër, grimcat ultra të imëta nga Heathrow mund të zbulohen në të gjithë Londrën perëndimore dhe qendrore, që do të thotë se ato po thithen nga miliona njerëz.

/Motilokal.com