Shkencëtarët analizuan mbi një miliard postime në mediat sociale për të zbuluar se si temperaturat përvëluese po ndikojnë në humorin tonë.
Nëse temperaturat përvëluese po ju bëjnë të humbni freskinë, nuk jeni vetëm. Hulumtime të reja sugjerojnë se bota jonë që po ngrohet mund të jetë shkaku i humorit tuaj të keq.
Duke përdorur mediat sociale, shkencëtarë nga MIT dhe institucione anembanë botës gjurmuan emocionet e njerëzve dhe i hartuan ato në lidhje me ditët me vapë ekstreme.
Ata analizuan më shumë se 1 miliard postime në mediat sociale nga më shumë se 150 vende. Gjetjet e tyre? Nxehtësia nuk na bën vetëm të djersitemi, por na bën edhe të acarohemi.
Studimi, i botuar në revistën One Earth, zbuloi se kur temperaturat rriten mbi 35°C, humori ynë kolektiv bie ndjeshëm, veçanërisht në vendet me të ardhura të ulëta.
Një 'dritare e paparë' në emocionet njerëzore
Studiuesit shqyrtuan 1.2 miliardë postime në mediat sociale në X (i njohur më parë si Twitter) dhe Weibo nga 157 vende gjatë një periudhe njëvjeçare. Çdo postimi iu dha një vlerësim i ndjenjës nga 0.0 për postimet shumë negative në 1.0 për postimet shumë pozitive.
Pastaj ata i ngjitën secilën prej tyre në 2,988 vende anembanë globit për t'i lidhur ato me motin kur u postuan.
Ata zbuluan se kur temperaturat ngriheshin mbi 35°C, ndjenjat e shprehura në këto postime bëheshin rreth 25 për qind më negative në vendet me të ardhura të ulëta dhe 8 për qind më negative në vendet me të ardhura të larta.
“Mediat sociale na ofrojnë një dritare të paprecedentë në emocionet njerëzore në të gjitha kulturat dhe kontinentet”, tha në një deklaratë bashkautori Jianghao Wang nga Akademia Kineze e Shkencave.
“Kjo qasje na lejon të masim ndikimet emocionale të ndryshimeve klimatike në një shkallë që anketat tradicionale nuk mund ta arrijnë, duke na dhënë njohuri në kohë reale se si temperatura ndikon në ndjenjën njerëzore në mbarë botën.”
Efektet e nxehtësisë në humor në vendet me të ardhura të ulëta ishin trefish më të larta se ato të gjetura në mjedise më të forta ekonomikisht. Studiuesit thonë se kjo nënvizon rëndësinë e përfshirjes së përshtatjeve në parashikimet e ardhshme të ndikimit të klimës.
A po na zemëron moti i nxehtë?
Ky nuk është studimi i parë që lidh temperaturat e larta me humorin e keq . Hulumtimet e viteve 1980 zbuluan se sa më e lartë të jetë temperatura, aq më shumë ka gjasa që shoferët t’i bien borisë. Shoferët me dritare të ulura dhe me sa duket pa ajër të kondicionuar, kishin edhe më shumë gjasa të shprehnin zemërimin e tyre në rrugë.
Edhe gazetarët janë më të prirur të përdorin gjuhë negative kur është vapë, sipas një studimi mbi mbulimin e Lojërave Olimpike të Pekinit 2008.
Megjithatë, ndikimi në humorin e njerëzve mund të jetë shumë më serioz sesa të ndihesh i mërzitur në vapë. Një sërë studimesh gjatë 50 viteve të fundit kanë demonstruar lidhjen midis krimit të dhunshëm dhe vapës.
Një studim i vitit 2019 zbuloi se më shumë se 30 për qind e 137 vrasjeve të raportuara në Greqinë Qendrore dhe Veriore midis viteve 1995 dhe 2004 ndodhën në ditë me temperatura mesatare mbi 25°C.
Një tjetër punim nga vitet 1980 i pa shkencëtarët të gjurmonin kryengritjet në të gjithë botën nga viti 1791 deri në vitin 1880. Ata zbuluan se një shumicë dërrmuese ndodhi në muajt e verës, pavarësisht se cilën hemisferë e shikuan. Në Evropë, kryengritjet kishin dukshëm më shumë gjasa të ndodhnin në korrik, ndërsa në Amerikën e Jugut, ato kishin më shumë gjasa të ndodhnin në janar.
Njerëzit kanë gjithashtu më shumë gjasa ta kthejnë zemërimin dhe humorin e tyre negativ ndaj vetes, me një studim të vitit 2018 që zbuloi se kishte një rrezik më të lartë vetëvrasjeje në ditët më të nxehta.
Sa i përket arsyes, ekzistojnë një mori teorish të ndryshme. Disa sugjerojnë se moti mund të ndryshojë biologjinë e trurit tonë, me shkencëtarët finlandezë që i lidhin temperaturat e larta me nivelet e serotoninës, një kimikat i rëndësishëm në tru që rregullon lumturinë, ankthin dhe humorin tonë të përgjithshëm. Të tjerë sugjerojnë se moti i nxehtë rrit nivelet e testosteronit, duke na bërë më agresivë.
Megjithatë, është e rëndësishme të mbahet mend se shumica e studimeve tregojnë një korrelacion midis motit të nxehtë dhe humorit ose sjelljes së keqe. Kjo nuk do të thotë domosdoshmërisht se këta faktorë ndikojnë drejtpërdrejt tek njëri-tjetri - mund të përfshihen shumë faktorë të tjerë.
A do të jetë gjendja jonë shpirtërore më e keqe në të ardhmen?
Duke parë drejt së ardhmes, studiuesit përdorën modele afatgjata të klimës globale për të vlerësuar se si rritja e temperaturave mund të ndikojë në mirëqenien tonë emocionale deri në fund të shekullit. Edhe duke supozuar se shoqëritë përshtaten gradualisht me nxehtësinë, parashikimet e tyre sugjerojnë një rënie prej 2.3% të ndjenjës globale deri në vitin 2100, të nxitur nga temperaturat e larta.
“Tani është e qartë, me studimin tonë aktual që i shtohet gjetjeve nga studimet e mëparshme, se moti ndryshon ndjenjën në një shkallë globale”, tha bashkautori i studimit më të fundit, Nick Obradovich, nga Laboratori i Urbanizimit të Qëndrueshëm i MIT dhe Instituti Laureate për Kërkime të Trurit në Tulsa.
“Dhe ndërsa moti dhe klima ndryshojnë, ndihma ndaj individëve për t’u bërë më rezistentë ndaj goditjeve në gjendjet e tyre emocionale do të jetë një komponent i rëndësishëm i përshtatjes së përgjithshme shoqërore.”
Studiuesit pranojnë se ka ende shumë për të sqaruar. Së pari, përdoruesit e mediave sociale nuk pasqyrojnë popullsinë e plotë. Fëmijët e vegjël dhe të moshuarit, grupe që janë veçanërisht të prekshme nga nxehtësia ekstreme, janë të nën-përfaqësuar në platforma si X dhe Weibo. Kjo do të thotë që kostoja aktuale emocionale mund të jetë edhe më e lartë nga sa sugjeron studimi.
Ndërsa infrastruktura mund të na ndihmojë të përshtatemi me efektet fizike të nxehtësisë, hulumtimi tregon se të kuptuarit dhe përgatitja për ndikimin e saj emocional mund të jetë po aq kritike.
/Motilokal.com
