Më shumë se një në pesë evropianë janë të ekspozuar ndaj zhurmës së dëmshme të transportit, sipas raportit të fundit të Agjencisë Evropiane të Mjedisit (EEA), duke e bërë atë kërcënimin e tretë më vdekjeprurës mjedisor pas ndotjes së ajrit dhe temperaturave ekstreme.
Trafiku rrugor është burimi më i përhapur i zhurmës nga transporti, duke ekspozuar rreth 92 milionë njerëz ndaj niveleve mbi pragun e Direktivës së Zhurmës Mjedisore (END) të BE-së prej 55 decibelësh (dB) për periudhën ditë-mbrëmje-natë. Ky është një nivel mesatar i ponderuar i zhurmës gjatë një periudhe 24-orëshe që shpjegon se si njerëzit janë më të ndjeshëm ndaj zhurmës gjatë natës.
Trafiku hekurudhor ndikon te 18 milionë njerëz, i ndjekur nga zhurma e avionëve që shqetëson 2.6 milionë.
Stresi fiziologjik dhe çrregullimi i gjumit që vijnë si pasojë kontribuojnë në 66,000 vdekje të parakohshme në vit dhe në shumë raste të sëmundjeve të zemrës dhe diabetit, sipas raportit “Zhurma Mjedisore në Evropë”, i cili publikohet çdo pesë vjet dhe mbulon 31 vende.
“Ndotja akustike shpesh neglizhohet, duke u konsideruar thjesht një bezdi e jetës së përditshme”, thotë drejtoresha ekzekutive e EEA-s, Leena Ylä-Mononen. “Megjithatë, ndikimet afatgjata të zhurmës në shëndetin dhe mjedisin tonë janë të përhapura dhe të rëndësishme.”
Nëse matet kundrejt standardeve të Organizatës Botërore të Shëndetësisë (OBSH), të cilat kanë një prag pak më të ulët prej 53 dB për trafikun rrugor, afërsisht një në tre qytetarë evropianë janë të ekspozuar ndaj ndotjes së rrezikshme akustike.
Cilat vende vuajnë më shumë nga ndotja akustike?
Për sa i përket numrave absolutë, Franca ka numrin më të lartë të njerëzve të ekspozuar ndaj zhurmës nga transporti kur mesatarizohet dita dhe nata: rreth 24 milionë njerëz.
Gjermania ka numrin më të lartë vetëm gjatë orëve të natës, me rreth 15 milionë njerëz të prekur.
Kur e sheh në përqindje, është një çështje tjetër. Mbi 50 për qind e popullsisë është e ekspozuar ndaj niveleve të dëmshme të zhurmës në Qipro dhe Luksemburg. Popullatat në Francë dhe Austri gjithashtu kanë rezultate të këqija sipas kësaj metrike.
Në anën tjetër të shkallës, vetëm tre vende Estonia, Sllovakia dhe Portugalia vlerësohet se kanë më pak se 10 përqind të popullatave të tyre të ekspozuara ndaj niveleve mbi pragun END.
Si mund të kthehemi në një vëllim më të sigurt?
BE-ja aktualisht është jashtë rrugës për të përmbushur objektivin e saj për të zvogëluar numrin e njerëzve të shqetësuar kronikisht nga zhurma e transportit me 30 për qind deri në vitin 2030 (krahasuar me nivelet e vitit 2017).
Raporti rekomandon disa ndryshime legjislative për të përshpejtuar ritmin, duke përfshirë:
- Për transportin rrugor: Ulja e kufijve të shpejtësisë për automjetet në zonat urbane dhe rritja e përdorimit të gomave me zhurmë të ulët.
- Për zhurmën hekurudhore: Detyrimi i përdorimit të sistemeve të frenimit më të qeta, që kërkon mirëmbajtje më të mirë të trenave dhe shinave, si dhe rimodelimi i trenave të mallrave.
- Për zhurmën e avionëve: Optimizimi i modeleve të uljes dhe ngritjes, dhe inkurajimi i futjes në përdorim të aeroplanëve më të qetë.
Asfalti me zhurmë të ulët, izolimi i ndërtesave dhe barrierat kundër zhurmës janë disa nga masat që vendet po eksplorojnë më afër shtëpive të njerëzve.
Studiuesit theksojnë gjithashtu lidhjet midis hapësirës së gjelbër dhe sigurisë nga zhurma. Të paktën 29 për qind e sipërfaqes së rrjetit Natura 2000 të Evropës preket nga nivele të larta të zhurmës nga transporti, thonë ata, duke rrezikuar objektivat e ruajtjes së kontinentit.
Rritja e qasjes në zonat e gjelbra dhe mbajtja e tyre të qeta është thelbësore, pasi këto hapësira mund të ofrojnë restaurim psikologjik dhe të ndihmojnë në uljen e bezdisjes nga zhurma për njerëzit.
/Motilokal.com
