Vera po vjen dhe shumë prej nesh tani do të kalojnë shumë më tepër kohë duke shijuar natyrën, duke shkuar në plazh, duke notuar ose duke bërë ecje në natyrë.

Ndërkohë që dalja jashtë është absolutisht thelbësore për shëndetin tonë fizik dhe mendor, të qenit i vetëdijshëm për efektet e dëmshme të ekspozimit të tepërt në diell është jetik për shëndetin tonë afatgjatë. Ekspozimi i sigurt në diell përfshin përdorimin e kremit mbrojtës nga dielli çdo ditë, madje edhe gjatë nëntë muajve të tjerë të vitit.

Si funksionon kremi mbrojtës nga dielli?

Përdorimi i kremit mbrojtës nga dielli daton mijëra vjet më parë. Megjithatë, mënyra se si funksionon dhe çfarë bën është një pyetje kyçe që shumë prej nesh ia bëjmë vetes ndërsa shfletojmë korridorin e kremit mbrojtës nga dielli në farmaci. Për fat të mirë, përgjigjja është mjaft e thjeshtë.

“Në thelb, Toka bombardohet nga rrezet e diellit, të cilat kanë përbërës të ndryshëm, duke përfshirë gjatësitë e valëve të energjisë në spektrin ultravjollcë [UV]”, thotë për Popular Science dr. Sameer G. Gupta, një kirurg dermatolog në Spitalin e Syrit dhe Veshit të Massachusetts në Boston. “Ideja pas kremrave kundër diellit është të mbrojnë lëkurën dhe trupin nga një pjesë e atij rrezatimi diellor. Ata e bëjnë këtë duke filtruar dritën ultravjollcë dhe gjatësitë e tjera të valëve.”

Këto rreze mund të dëmtojnë ADN-në tonë dhe të shkaktojnë plakje të parakohshme në rastin më të mirë, dhe kancer të lëkurës në rastin më të keq. Përdorimi i kremit mbrojtës nga dielli për të filtruar sasinë e rrezatimit UV në lëkurë ka përfitime të konsiderueshme shëndetësore.

"Parandalon efektet afatgjata të plakjes, kështu që mund të ndihmojë në parandalimin e djegies nga dielli dhe, deri diku, nxirjes nga dielli", thotë për Popular Science dr. Abigail Waldman, kirurge dermatologjike në Spitalin Brigham and Women's në Boston. "Është e rëndësishme të theksohet se mund të zvogëlojë incidencën e kancerit të lëkurës me rreth 50 për qind."

A duhet ta vendos çdo ditë?

Për lehtësi, përgjigjja është: "po". Shumë studime konfirmojnë se përdorimi i përditshëm i kremit mbrojtës nga dielli, madje edhe gjatë dimrit dhe kur jeni brenda, zvogëlon rrezikun e kancerit të lëkurës. Të bësh zakon ta aplikosh atë çdo ditë është rregulli më i mirë që duhet ndjekur.

"Ekspozimi ndaj rrezeve UV është 365 ditë në vit", thotë dr. Gupta. "Pavarësisht nëse bie shi, me re apo është plotësisht e kthjellët, rrezatimi UV depërton. Kjo është arsyeja pse unë rekomandoj që pacientët e mi të përdorin mbrojtje nga dielli, krem mbrojtës nga dielli, gjatë gjithë vitit."

Sasia e rrezatimit ultravjollcë që arrin Tokën matet me Indeksin UV, një shkallë nga 1 në 11+. Është e rëndësishme të përdorni krem mbrojtës nga dielli çdo ditë që indeksi UV është mbi 2. Sipas Waldman, nëse është dimër dhe nuk do të dilni jashtë për të bërë ski, ose do të qëndroni brenda gjithë ditën dhe indeksi UV është më i ulët, në përgjithësi nuk keni nevojë të përdorni krem mbrojtës nga dielli.

“Mendoj se arsyeja pse rekomandohet përdorimi i përditshëm është se ka shumë ndryshueshmëri gjatë gjithë ditës», thotë dr. Waldman. «Indeksi UV mund të jetë 2 në orën 9:00 të mëngjesit kur dilni nga shtëpia, por mund të jetë 4 në mes të ditës, edhe nëse është dimër. Pra, në përgjithësi është më mirë të krijohet zakoni i përdorimit të tij çdo ditë”, përfundon ajo.

Cili është ndryshimi midis rrezeve UVA dhe UVB?

Është më mirë të blini krem mbrojtës nga dielli të etiketuar si "spektër i gjerë", që do të thotë se mbron nga rrezet UVA dhe UVB.

“Rrezet UVB shkaktojnë djegie dhe më shpesh kancer të lëkurës, ndërsa rrezet UVA shkaktojnë nxirje dhe shenja afatgjata të plakjes, siç janë rrudhat, hiperpigmentimi, njollosja e të ngjashme”, shpjegon Dr. Waldman.

Sipas Qendrës së Kancerit MD Anderson, rrezet UVA përbëjnë 95% të të gjitha rrezeve UV që arrijnë në sipërfaqen e Tokës. Ato depërtojnë thellë në lëkurën tonë dhe madje mund të kalojnë edhe përmes qelqit. Ato dëmtojnë lëkurën dhe janë rrezatimi kryesor i përdorur në shtretërit për rrezitje.

Rrezet UVA shkaktojnë gjithashtu shumicën e formave të plakjes së lëkurës, duke përfshirë rrudhat, dhe dëmtojnë kolagjenin dhe elastinën e lëkurës.

Ndërsa rrezet UVB përbëjnë vetëm 5% të mbetur të rrezeve UV, ato kanë energji shumë të lartë. Ato nuk depërtojnë në lëkurë aq thellë sa rrezet UVA, por mund të dëmtojnë seriozisht shtresat e sipërme të lëkurës.

Rrezet UVB dëmtojnë qelizat e lëkurës dhe shkaktojnë mutacione në ADN që përfundimisht mund të çojnë në melanomë dhe lloje të tjera të kancerit të lëkurës, si dhe katarakt në sy.

Cili është kremi më i mirë kundër diellit?

“Kremi më i mirë kundër diellit është ai që jeni të gatshëm ta aplikoni dhe ta riaplikoni”, thotë dr. Gupta. “Duhet të gjeni një që ju pëlqen vërtet dhe që jeni të gatshëm ta riaplikoni, me mbulim me spektër të gjerë.”

Çdo shishe është etiketuar me një SPF, ose faktor mbrojtës nga dielli. Sipas standardeve të FDA-së, SPF është një matje e sasisë së energjisë diellore të nevojshme për të shkaktuar djegie nga dielli në lëkurën e mbrojtur me krem mbrojtës nga dielli, krahasuar me sasinë e energjisë diellore të nevojshme për të shkaktuar djegie nga dielli në lëkurën pa krem mbrojtës nga dielli. Ndërsa vlera e SPF rritet, mbrojtja nga djegiet nga dielli në përgjithësi rritet.

Konsumatorët duhet të përdorin një krem mbrojtës nga dielli me SPF 30 ose më të lartë dhe mbrojtje me spektër të gjerë kundër rrezeve UVA dhe UVB. Dhe riaplikimi është thelbësor. Të gjithë kremrat mbrojtës nga dielli humbasin efektivitetin e tyre me kalimin e kohës për shkak të djersitjes, notit dhe eksfolimit të përgjithshëm të lëkurës.

"Nëse jeni në diell, kremi juaj mbrojtës nga dielli në thelb është shndërruar në një krem hidratues të thjeshtë pas dy orësh", thotë dr. Waldman. "Ai ende ka një farë efekti pas dy orësh. Thjesht ndoshta nuk është ajo që shkruhet në shishe."

/Motilokal.com