Ndërsa bota po kthehet me shpejtësi drejt teknologjive me emetim të ulët, si makinat elektrike dhe panelet diellore, sfida të reja po shfaqen.
Edhe pse këto risi janë premtuese për cilësi më të mirë të ajrit dhe në luftën kundër ndryshimeve klimatike, ekspertët paralajmërojnë për rreziqet e fshehura që lidhen me lëndët e para kryesore elementët teknologjikisht kritikë (TCE).
Sipas një studimi të ri nga një ekip ndërdisiplinor studiuesish nga Universiteti Mjekësor i Vjenës, këta elementë, të përdorur shpesh në motorët elektrikë dhe panelet diellore, mund të përbëjnë një kërcënim serioz për mjedisin dhe shëndetin e njeriut.
Rezultatet e hulumtimit tregojnë se përdorimi i shtuar i këtyre materialeve mund të çojë në akumulimin e tyre të konsiderueshëm në mjediset urbane.
Elementet kritike teknologjikisht i përkasin elementeve të rralla kimike që janë vendimtare për teknologjitë e avancuara. Shfrytëzimi dhe përpunimi i tyre tashmë ka pasoja të rënda mjedisore. Megjithatë, studiuesit kanë analizuar për herë të parë se si këto elemente mund të çlirohen në mjedis gjatë përdorimit të përditshëm të teknologjive.
“Modelet tona tregojnë se pa masat e duhura, elektrifikimi i automjeteve mund të dyfishojë konsumin e elementëve kritikë teknologjik deri në vitin 2060”, theksoi dr. Daniel Haluza.
Gjatë asaj periudhe, deri në 15.7 ton të këtyre elementeve mund të lëshoheshin në atmosferë për shkak të korrozionit të automjeteve dhe motit të paneleve diellore. Këta elementë mund të përfundojnë në ajër, ujë dhe tokë, duke rritur rrezikun afatgjatë të problemeve të frymëmarrjes, kardiovaskulare dhe madje edhe neurologjike.
Vetëm kalimi në energjinë e gjelbër nuk mjafton, nevojiten masa shtesë për mbrojtjen e shëndetit dhe mjedisit.
"Ne duhet të zvogëlojmë kërkesën e përgjithshme për burime për të parandaluar fatkeqësitë e mundshme shëndetësore në të ardhmen", tha Haluza.
Një hap kyç drejt zhvillimit të qëndrueshëm përfshin reduktimin e trafikut individual të makinave dhe promovimin më të madh të transportit publik. Gjithashtu, duke investuar në teknologji për riciklimin më efikas të elementeve teknologjikisht kritike, ndikimi i tyre negativ mund të reduktohet ndjeshëm.
Studimi thekson gjithashtu nevojën për kërkime ndërdisiplinore për të kuptuar më mirë dinamikën e këtyre elementeve në mjediset urbane dhe në të njëjtën kohë është një paralajmërim dhe rikujtues se teknologjitë e gjelbra duhet të përdoren me kujdes për shëndetin e njeriut dhe mjedisin. E ardhmja nuk është vetëm në teknologji, por edhe në një qasje të përgjegjshme ndaj zhvillimit dhe përdorimit të saj.
/Motilokal.com
