Shtatori i vitit 2024 u regjistrua si shtatori i dytë më i ngrohtë globalisht në grupin e të dhënave ERA5, pas shtatorit 2023, me një temperaturë mesatare të ajrit sipërfaqësor prej 16.17°C. Muaji i kaluar ishte 0.73°C mbi mesataren 1991-2020 për shtatorin. Evropa pa gjithashtu shtatorin e dytë më të ngrohtë në histori. Pjesa më e madhe e kontinentit përjetoi reshje mbi mesataren, me stuhinë Boris që shkaktoi reshje të mëdha shiu dhe përmbytje në Evropën Qendrore dhe Lindore.

Janar-shtator më i ngrohti në histori

Sipas ERA5, e cila ofron të dhëna për orë të temperaturës nga viti 1940, shtatori 2024 ishte 1.54°C mbi nivelin para-industrial. Ky ishte muaji i 14-të që nga korriku 2023, në të cilin temperatura mesatare globale e ajrit sipërfaqësor tejkaloi 1.5°C mbi nivelet para-industriale.

Anomalia e temperaturës mesatare globale për periudhën janar-shtator ishte 0.71°C mbi mesataren 1991-2020 dhe 0.19°C më e ngrohtë se e njëjta periudhë e vitit 2023. Kjo e bën shumë të mundshme që viti 2024 të përfundojë si viti më i ngrohtë i regjistruar.

Sipas Samantha Burgess, zëvendësdrejtoreshë e Shërbimit të Ndryshimeve Klimatike Copernicus (C3S): "Shtatori 2024 ishte i dyti më i ngrohti si globalisht ashtu edhe për Evropën. Ngjarjet ekstreme të reshjeve të këtij muaji, diçka që ne po e vëzhgojmë gjithnjë e më shpesh, janë bërë më keq nga një atmosferë më e ngrohtë, duke çuar në reshje më intensive me reshje shiu për muaj të tërë rreziku."

Për Evropën, temperatura mesatare për shtatorin 2024 ishte 1.74°C mbi mesataren e shtatorit 1991-2020, duke e bërë muajin shtatorin e dytë më të ngrohtë në rekord për Evropën pas shtatorit 2023, i cili ishte 2.51°C mbi mesataren. Temperaturat ishin më të larta mbi Evropën Lindore dhe Verilindore, por nën mesataren në një pjesë të madhe të Evropës Perëndimore, duke përfshirë Francën, pjesën më të madhe të Gadishullit Iberik dhe Islandën.

Temperatura mesatare e sipërfaqes së detit (SST) për shtatorin 2024 mbi 60°S–60°N ishte 20,83°C. Ky është rekordi i dytë më i lartë për muajin, dhe vetëm 0.09°C nën rekordin e vendosur në shtator 2023. 

Reshje ekstreme në Evropën Qendrore dhe Lindore

Pjesa më e madhe e Evropës përjetoi reshje mbi mesataren në shtator 2024. Në mes të muajit, stuhia Boris solli reshje ekstreme, duke shkaktuar përmbytje dhe dëme në të gjithë Evropën Qendrore dhe në pjesë të Evropës Lindore.

Akulli i detit Antarktik ka shënuar shtrirjen e dytë më të ulët për shtatorin

Me 19% nën mesataren 1991-2020, shtrirja mesatare e akullit të detit Arktik në shtator 2024 ishte e pesta më e ulëta në rekordin satelitor për këtë periudhë, ndërsa shtrirja ditore e akullit të detit arriti në minimumin e 6-të më të ulët rreth mesit të muajit.

Në anën tjetër të botës, akulli i përditshëm i detit Antarktik arriti shtrirjen maksimale vjetore në fund të shtatorit. Me një vlerë mujore prej 7% nën mesataren, muaji i kaluar pa masën e dytë më të ulët për shtatorin, pas vetëm shtatorit 2023.

/Motilokal.com