Në fazën finale të korrje-shirjeve, Ministria e Bujqësisë së Kosovës paralajmëron fermerët për rreziqet e djegies së hamulloreve (stërnishtave). Djegia e hamulloreve jo vetëm që mund të shkaktojë dëme të mëdha materiale, por edhe ndotje të mjedisit dhe rritje të dioksidit të karbonit në atmosferë. Për shkak të temperaturave të larta, është thelbësore shtimi i vigjilencës dhe marrja e masave për të parandaluar zjarret dhe për të mbrojtur jetën e njeriut, shtëpitë, pyjet dhe tokat bujqësore.

Komunikata e plotë:

Duke qenë se jemi në fazën finale të korrje-shirjeve, ku pas procesit të korrjes së grurit, disa fermerë praktikojnë t’i djegin hamulloret (stërnishtat). Përmes djegies së hamulloreve mund të shkaktoni dëme në shtëpi, objekte të ndryshme, kultura të ndryshme bujqësore, pyje dhe toka pyjore duke shkaktuar dëme të mëdha dhe shpesh të pakthyeshme, siç kanë të bëjnë ato me dëme materiale dhe ndotjen e mjedisit përmes rritjes së dioksidit të karbonit në atmosferë.

Për shkak të temperaturave të larta është nevojshme shtimi i vigjilencës dhe marrja e masave paraprake për ndalimin e ndezjes së hamulloreve në mënyrë që të pengoni shkaktimin e dëmeve për jetën e njeriut, objekte banimi, pyje dhe toka pyjore, etj.

Në parcelat në të cilat nuk ekzistojnë mundësitë për ujitje, duhet të merren masa në përkufizimin e parcelës, sidomos të tokave bujqësore që kufizohen me pyje dhe pranë tyre duke bërë lërim me brazda në 2-4 rende në mënyrë që të pengohet përhapja e zjarrit në vendbanime dhe tokat përreth.

Tek të njëjtat parcela, pas të korrave të grurit, kërkohet të merren masat agroteknike për lërimin e cektë të tyre duke krijuar kushte për dekompozimin e mbetjeve nga të korrat, e cila preferohet sidomos të zbatohet pranë vendbanimeve, pyjeve dhe tokave pyjore. Lërimi i cektë ndihmon në përmirësimin e strukturës të tokës dhe rritjen e plleshmërisë të saj.

Djegia e hamulloreve dhe mbetjeve pas korrjeve (kashta) paraqet një potencial dhe kërcënim të madh të objekteve të banimit, bizneseve, pemishteve, pyjeve dhe tokave pyjore.

Po ashtu, si pasojë e djegies së hamulloreve vjen deri tek shkatërrimi i  florës dhe faunës që për habitat të tyre kanë tokat bujqësore dhe pyjore.

Këshilla për fermerë lavërtarë:

Në parcela me mundësi ujitje të fillohet me lërimin e tyre dhe  fitoni dy të korrura brenda vitit  nga e njëjta sipërfaqe.

Kjo mundësohet sidomos pas korrjes së grurit ku mund të mbjellim kultura tjera, si: misër foragjer me vegjetacion të hershëm për silazh, perime, lakra, preshi, etj.

Mbjellja e kulturës së dytë shërben edhe për qarkullim bimor që ndikon në marrjen e rendimenteve më të larta të kulturave pasardhëse, zvogëlimin e barojave, uljen e ndikimit të sëmundjeve dhe dëmtuesve dhe pasurimin me materie ushqyese.

Këshilla për pronarët e pyjeve dhe tokave pyjore 

Të ndërmerrni masa preventive përmes shtimit të vigjilencës në vrojtimin, patrullimin në pronat e tyre, sidomos në rastet e shtrirjes së pyjeve në afërsi të tokave bujqësore. Gjithashtu, kërkohet që në rast zjarri në tokat bujqësore të ndërmerren hapa për shuarjen e tyre, njoftimin e institucioneve përkatëse emergjente dhe ofrimin e bashkëpunimit: Njësive të zjarrfikëse, Policinë, Forcës së Sigurisë të Kosovës dhe institucioneve tjera si: Komuna, Autoritet pyjore komunale, Drejtoritë Koordinuese të Agjencisë Pyjore të Kosovës, Drejtoritë e Parkut Kombëtar, Ministrinë përkatëse.

Në parcelat pyjore si masë preventive këshillohet të ndërmerren masat e kultivimit të pyjeve përmes krasitjes dhe pastrimit nga degët e thata të drunjve, rrallimeve në kohën e duhur të grumbujve pyjor, hapja dhe mirëmbajtja e shtigjeve, rrugëve pyjore, hapja e brezave kundër zjarrit, pastrimin buzë rrugëve publike, hekurudhave, shtrirjes së korridoreve të largpërçuesve, mirëmbajtjen dhe rregullimin e burimeve ujore, rrjedhave ujore, krijimin e rezervuarve ujor në zonat e thata etj.

Në zonat ku është i zhvilluar turizmi të ndërmerren masa në përcaktimin e vendeve për ndezje të zjarreve, vendosjen e shenjave paralajmëruese për rrezikun e zjarreve, ofrimin e kushteve  dhe ujit për shuarje të zjarreve në vendet e përcaktuara, etj.

Kujdes!

Ligji për Tokën Bujqësore nr. 02/L-26, Nenin 39, Paragrafi 1,  Pika D - Inspektori është i autorizuar dhe ka për detyrë të inspektoj përveç pikave tjera edhe zbatimin e masave për mbrojtjen nga zjarri në rastet e djegieve të hamulloreve nga shfrytëzuesi apo pronari i tokës bujqësore.

Ligji Nr.08/L-137 për Pyjet, Neni 75 sanksionon çfarëdo forme të ndezjes së zjarreve në pyje dhe toka pyjore, në kundërshtim me nenin 38 të këtij ligji; sanksionohet me gjobë nga 500 euro deri në 20.000 euro.

Për informata shtesë mund të kontaktoni këshilltarët komunal për bujqësi ku në secilën Komunë mund të lajmëroheni në Drejtorinë - Zyrën për Bujqësi, ose në Zyrën Qendrore të Shërbimit Këshillimor, në Departamentin e Shërbimeve Këshillimore dhe Teknike në MBPZHR, Rr. “Ukshin Hoti”, ndërtesa e ish Ramiz Sadikut, nr. 120 Kati III, Prishtinë – Kosova, si dhe në tel. 383 (0) 38 200 38 426.

/Motilokal.com